Skala Apgar - co mówi o stanie noworodka?

Stan każdego dziecka tuż po urodzeniu jest oceniany według tzw. skali Apgar. W trakcie krótkiego badania dziecko otrzymuje punkty (minimum 0, maksimum 10), które stanowią ogólną ocenę jego kondycji zdrowotnej. Przeczytaj za co dokładnie przyznawane są punkty Apgar i jakie jest znaczenie testu.

Skala Apgar i jej funkcje

Skalę Apgar zaprezentowała po raz pierwszy w roku 1952 amerykańska lekarka Virginia Apgar. Do dziś skala ta jest obowiązkowo stosowanym narzędziem w ocenie stanu noworodków. Ocenie podlegają: czynność serca oraz czynność oddechowa dziecka, napięcie mięśniowe, zabarwienie skóry i odruchy fizjologiczne. Za każdy z tych parametrów noworodek dostaje od 0 do 2 punktów.

Jak dokładnie przebiega punktacja noworodka? Skala Apgar przedstawia się następująco:

  • Czynność serca: w przypadku jej braku - 0 pkt, poniżej 100 uderzeń/minutę - 1 punkt, powyżej 100 uderzeń/minutę - 2 punkty;
  • Czynność oddechowa: brak - 0 pkt, słabe, nieregularne oddechy - 1 pkt, głośny płacz - 2 pkt;
  • Zabarwienie powłok skórnych: sinica uogólniona lub bladość - 0 pkt, sinica obwodowa - 1 pkt, zabarwienie różowe - 2 pkt;
  • Reakcja na wprowadzenie cewnika do nosa: brak reakcji - 0 pkt, słaby grymas twarzy - 1 pkt, płacz i gwałtowne ruchy kończyn - 2 pkt;
  • Napięcie mięśniowe: uogólniona wiotkość mięśni - 0 pkt, słabe napięcie - 1 pkt, dobre napięcie - 2 pkt.

Przyznane punkty sumuje się i na podstawie uzyskanego wyniku dokonuje się oceny stanu noworodka:

-    8-10 punktów oznacza stan dobry,

-    4-7 punktów - stan średni,

-    0-3 punków - stan zły.

Skala oceny noworodka pozwala stwierdzić, czy dziecko wymaga resuscytacji i leczenia, czy jest zdrowe.

Co z dziećmi urodzonymi przedwcześnie? Niestety, skala Apgar u wcześniaków daje mniej wiarygodny wynik, niż u dzieci urodzonych o czasie. To dlatego, że wcześniak jest jeszcze niedojrzały - może nie być w stanie głośno płakać, a jego mięśnie nie są dobrze napięte. Dlatego wcześniaki w wielu przypadkach mają niższą ocenę, w porównaniu z dziećmi urodzonymi terminowo.

W którym momencie po urodzeniu oceniane są parametry noworodka?

Ocena według skali Apgar u noworodków jest wykonywana dwu- lub czterokrotnie. U noworodków urodzonych w dobrym stanie (8-10 pkt) test przeprowadza się w pierwszej oraz piątej minucie życia. W przypadku pozostałych dzieci test przeprowadzany jest cztery razy - w pierwszej, trzeciej, piątej i dziesiątej minucie życia.

Wątpliwości i kontrowersje związane ze skalą Apgar

Niski wynik uzyskany przez noworodka z pewnością niepokoi rodziców. Jednak skala służy przede wszystkim ocenie, czy dziecko potrzebuje doraźnej pomocy. Nie stosuje się jej natomiast po to, aby przewidzieć długoterminowe problemy zdrowotne (choć u dzieci z niskim wynikiem mogą się one pojawić). Ponadto szybko podjęte leczenie i rehabilitacja dają dziecku możliwość prawidłowego rozwoju.

Przyznawanie punktów według skali Apgar wielokrotnie spotykało się z krytyką. Ocena ta jest bowiem subiektywna i może się różnić, w zależności od specjalności oceniającego. Jednak choć próbowano ją zastąpić bardziej obiektywnymi metodami oceny stanu dziecka, do tej pory nie opracowano lepszego testu i obecnie skala Apgar jest stosowana niemal na całym świecie.

Piśmiennictwo:

1. Gadzinowski J., Szymankiewicz M., Gulczyńska E. (red.) Podstawy neonatologii. Podręcznik dla studentów. Oddział Wielkopolski Polskiego Towarzystwo Medycyny Perinatalnej. Poznań 2014, s.12

2. Apgar score. https://medlineplus.gov/ency/article/003402.htm Data dostępu: 22.01.2018

3. Przedpełska-Winiarczyk M., Kułak W. Skala Apgar obecnie. Probl Hig Epidemiol 2011, 92(1): 25-29

4. Premature Baby: Evaluation by Doctor. https://www.healthline.com/health/pregnancy/newborn-evaluation-physician#Overview1 Data dostępu: 22.01.2018

WSKAZÓWKI

KALENDARZ DNI PŁODNYCH
Poznaj swoje dni płodne. Nasz kalendarz dni płodnych pomoże Ci szybko i łatwo wyliczyć najbardziej płodne dni.
MIEJSCA PRZYJAZNE POCZĘCIU POLECANE PRZEZ BLOGERÓW
Mamy dla Was listę miejsc przyjaznych poczęciu na całym świecie. Sprawdź co polecają Polacy.

ARTYKUŁY

JAK ROZPOZNAĆ PIERWSZE OBJAWY CIĄŻY?
Oto przydatne wskazówki, które podpowiedzą, jak rozpoznać ciążę w jej wczesnym stadium. Dzięki nim tym wcześniej zaczniesz się przygotowywać do bycia mamą!
ZANIM BOCIAN WYLĄDUJE
Postanowiłaś, że Twoja rodzina się powiększy. Zanim to nastąpi zapoznaj się z naszymi porady o tym jak się do tego powinnaś przygotować! Przeczytaj uważnie!
JAK PRZYGOTOWAĆ PARTNERA DO TWOJEJ PODRÓŻY PRZEZ CIĄŻĘ?
Jeśli w najbliższych miesiącach będziecie wspólnie podejmować działania jak zgrana drużyna, z pewnością zwiększy to szanse na zajście w ciążę.

PRODUKTY